Praha-Nové Město, kostel Panny Marie Sněžné

Lokalizacja: Praga-Nowe Miasto, Jungmannovo náměstí 755/16, (50.082998, 14.423549)
Budowa: 1347-1379
Styl: gotyk

Nieopodal Václavského náměstí, wśród zwartej zabudowy skrywa się kościół Matki Bożej Śnieżnej. Tę dużych rozmiarów świątynię można w całej okazałości podziwiać tylko od strony ogrodu franciszkańskiego.

HISTORIA. Kościół został ufundowany wraz z klasztorem karmelitów przez cesarza Karola IV Luksemburskiego. Plany przewidywały budowę ogromnej trójnawowej bazyliki o długości ponad 100 m, która miała stać się świątynią koronacyjną. Budowa rozpoczęta w 1347 r. została przerwana w 1379 r. krótko po śmierci Karola IV. Do tego czasu wzniesiono sześcioprzęsłowe prezbiterium, nakryte sklepieniami na wysokości 34 m. Dalsze prace ruszyły na początku XV w. ale rychło zostały przerwane przez wybuch wojem husyckich. W 1419 r. za zgodą Wacława IV Luksemburskiego kazania w tym kościele wygłaszał radykalny husycki kaznodzieja Jan Želivský. Jego nauki doprowadziły do pierwszej praskiej defenestracji i do wybuchu wojen husyckich. Działania wojenne zmusiły karmelitów do opuszczenia kościoła. Pozbawiona gospodarza świątynia niszczała, czego efektem było zawalenie się sklepień w 1566 r. W 1603 r. cesarz Rudolf II przekazał kościół franciszkanom, którzy rozpoczęli remont kościoła. Po jego zakończeniu w 1625 r. sklepienie zostało obniżone do wysokości 31 m. W 1611 r. podczas najazdu na miasto wojsk biskupstwa Pasawy, fanatyczny tłum mieszkańców zaatakował klasztor i zamordował 14 zakonników, których w 2012 r. beatyfikowano jako 14 praskich męczenników.

ARCHITEKTURA. Gotyckie prezbiterium nieukończonego kościoła jest sześcioprzęsłowe, zamknięte pięciobocznie. Na zewnątrz ściany kościoła opinają uskokowe przypory, między którymi umieszczone są lancetowate ostrołukowe okna, trójdzielne z maswerkiem. Od zachodu budowlę poprzedza szeroka kruchta nakryta dachem jednospadowym. Do wnętrza prowadzi renesansowy portal a nad nim umieszczona jest mozaika Matki Bożej Śnieżnej. Świątynię nakrywa dach dwuspadowy z barokową wieżyczką na sygnaturkę. Wewnątrz kościół nakrywa obniżone sklepienie sieciowe.

WYPOSAŻENIE WNĘTRZA. Najbardziej okazałym elementem wyposażenia jest ogromny 29 metrowy ołtarz główny z około 1650 r. W jego polu głównym umieszczony jest obraz Antonina Stevensa, przedstawiający Matkę Bożą Śnieżną, która zesłała śnieg na Wzgórze Eskwilińskie w Rzymie. Przy ścianach ustawione są cztery ołtarze boczne, w jednym z nich znajduje się obraz Zwiastowania, namalowany przez Václava Vavřince Reinera.  Na konsolach umieszczonych przy ścianach bocznych ustawione są posągi świętych wykonane przez Arnošta Jana Heidelbergera w 1. połowie XVII w. Cennym zabytkiem jest też cynowa chrzcielnica w 1459 r.

LITERATURA

Pavel J., Sztuka Czechosłowacji, Warszawa 1986
Pernal M., Praga. Spacerownik historyczny, Warszawa 2013
Szymański R., Złota Praga. Historie nie do opowiedzenia, Polanica Zdrój 2013
Strona internetowa: http://www.pms.ofm.cz/index.html