Ratyzbona, kościół św. Józefa, karmelitów bosych
Regensburg, kirche St. Josef

Lokalizacja: Ratyzbona, Alter Kommarkt 6 (49.018652, 12.100988)
Budowa:
 1660-1673
Styl:
 barok

HISTORIA. Karmelici bosi przybyli do Ratyzbony z inicjatywy cesarza Ferdynanda II Habsburga w 1634 r. W latach 1641-1655 zakonnicy wznieśli zabudowania klasztorne a następnie w latach 1660-1673 przy wsparciu cesarza Leopolda I Habsburga zbudowali obecny kościół. W 1681 r. dobudowano jeszcze wieżę. W 1812 r. klasztor karmelitów został rozwiązany a kościół zamieniono na urząd celny. Zakonnicy odzyskali kościół w 1835 r. jednak wyposażenia kościoła uległo rozproszeniu. Kościół szczęśliwie przetrwał II wojnę światową bez zniszczeń.

ARCHITEKTURA. Barokowy kościół zbudowany na planie krzyża, złożony z nawy ujętej po bokach kaplicami, transeptu i prezbiterium zamkniętego ścianą prostą. Od wschodu do ściany prezbiterium dostawiana jest wieża. Fasada jest typowo karmelitańska, trójdzielna i dwukondygnacjowa. W dolnej kondygnacji podzielona pilastrami z dużym portalem na osi ujętym kolumnami i nakrytym przerwanym odcinkowym naczółkiem. Nad portalem umieszczona jest półkolista wnęka  z rzeźbą św. Józefa z Dzieciątkiem. W bocznych polach fasady znajdują się dwie kolejne wnęki z posągami świętych Teresy z Avila i Jana od Krzyża. Górna kondygnacja oddzielona jest wydatnym gzymsem z belkowaniem i wypełniona dużym prostokątnym oknem odcinkowym. Po bokach ujęta jest spływami wolutowymi z ustawionymi na nich postaciami świętych: cesarza Henryka II i jego żony Kunegundy Luksemburskiej a całość wieńczy trójkątny szczyt. Kościół nakrywają dachy dwuspadowe. Wieża podzielona jest na kilka kondygnacji i nakryta hełmem baniastym z latarnią. Wewnątrz ściany rozczłonkowane są parami korynckich pilastrów podtrzymujących wydatny gzyms z belkowaniem. Nawa otwarta jest dużymi półkolistymi arkadami na prezbiterium i ramiona transeptu a mniejsze arkady otwierają się na kaplice boczne. W pierwszym przęśle nawy urządzona jest empora organowa a pod nią znajduje się przedsionek.

WYPOSAŻENIE WNĘTRZA. W prezbiterium ustawiony jest barokowy ołtarz główny z 1695 r. przeniesiony z katedry w Ratyzbonie, ujęty kręconymi kolumnami z obrazem św. Józefa w polu głównym i rzeźbą Anioła Stróża w zwieńczeniu. W ramionach transeptu ustawione są dwa kolejne barokowe ołtarze pochodzące z katedry, wykonane w 1627 r. przez Hansa Waldburgera z Salzburga: prawy przedstawia św. Annę ze św. Joachimem i Maryją a lewy Matkę Bożą Szkaplerzną. Obrazy w obu ołtarzach namalował Oswald Onghers do kościoła karmelitów w Würzburgu. Dwa inne barokowe ołtarze, pochodzące z kościoła św. Kasjana w Ratyzbonie, umieszczone są w nawie. W kaplicy północnej znajduje się późnogotycka Pieta z XV w. a nad nią obraz Chusta Weroniki z 1574 r. Na chórze znajdują się organy wykonane w 1912 r. przez Willibalda Siemanna, które później były kilka razy rozbudowane.

LITERATURA

Knaurs Kulturführer in Farbe Niederbayern und Obepfalz, opr. zb., München 1995
Morsbach P., Regensburger kirchen – ein fűhrer, Regensburg 1990
Strona internetowa: https://www.karmelitenkloster-stjoseph.de/unser-kloster/

Ratyzbona, kościół św. Józefa, karmelitów bosych

Kościoły w Ratyzbonie opisane na stronie zabytkowekoscioly.net

Ratyzbona, katedra św. Piotra
Ratyzbona, kościół św. Emmerama
Ratyzbona, kościół św. Józefa
Ratyzbona, kościół św. Salwatora
Ratyzbona, kościół św. Ulryka
Ratyzbona, Nowy Kościół Parafialny